این مدارك كه به مجموعه آنها MCP (Microsoft Certified Professiona)l گفته می‌شود، طی امتحانات استانداردی، به افرادی داده می‌شود كه در به كارگیری یا پیاده كردن یكی از محصولات یا فناوری‌های مایكروسافت مهارت كافی كسب كرده‌اند.
اولین بار نبود كه درباره مدارك از ما پرسیده می‌شد و البته آخرین بار هم نبود. در واقع، از وقتی موسسات داخلی بسیاری كلاس‌هایی را برای دریافت این مدارك برگزار و برای آن تبلیغ كرده‌اند. اسامی این مدارك بیش از پیش سر زبان‌ها افتاده است. اما این مدارك چیست؟

این مدارك كه به مجموعه آنها MCP (Microsoft Certified Professiona)l گفته می‌شود، طی امتحانات استانداردی، به افرادی داده می‌شود كه در به كارگیری یا پیاده كردن یكی از محصولات یا فناوری‌های مایكروسافت مهارت كافی كسب كرده‌اند. كسب این مدارك، نشان دهنده آن است كه صاحب مدرك در به كارگیری آن محصول، محصولات یا فناوری‌ها از نظر شركت مایكروسافت تخصص كافی دارد. از سوی دیگر، صاحب مدرك می‌تواند به بعضی اطلاعات فنی موجود روی سایت مایكروسافت دسترسی مستقیم داشته باشد. مایكروسافت صاحبان این مدارك را به كنفرانس‌ها و سمینارهای فنی خود دعوت می‌كند و مجله‌ای را هم ویژه این افراد منتشر می‌كند.
انواع مختلف این مدارك كدامند؟
مدرك MCSA: مدرك MCSA (Microsoft Certified System Administor) به افرادی داده می‌شود كه در زمینه مدیریت شبكه و محیط‌های سیستمی مبتنی بر سیستم عامل‌های ویندوز، مهارت كافی داشته باشند.
درحال حاضر، این مدارك روی ویندوز 2000 داده می‌شود و برای كسب آن باید از توانایی مدیریت این سیستم عامل و مدیریت شبكه با استفاده از آن برخوردار بود. كسی نامزد دریافت این مدارك می‌شود و برای كسب آن در آزمون شركت می‌كند. باید 6 تا 12 ماه تجربه پیاده كردن و مدیریت یك سیستم عامل روی رایانه شخصی، پیاده كردن و مدیریت یك سیستم عامل روی شبكه و مدیریت شبكه‌هایی با بیش از 200كاربر را داشته باشد.
مدرك MCSE: افرادی كه به تحلیل نیازهای یك طرح تجاری، طراحی و پیاده كردن یك زیرساخت مبتنی بر محصولات و سیستم عامل‌های مایكروسافت می‌پردازد و بر این اساس ، راه حل‌هایی را به كارفرمایان ارائه می‌دهند. مدرك MCSE (Microsoft Certified Systems Engineer) را به عنوان تایید توانایی‌هایشان اخذ می‌كنند.در واقع، این مدرك برای مهندسان سیستم، مهندسان پشتیبانی فنی، تحلیلگران سیستم، تحلیلگران شبكه و مشاوران فنی مناسب است. این مدرك، از پرطرفدارترین و معروف‌ترین مدارك فنی به حساب می‌آید.كسی كه برای كسب این مدرك اقدام می‌كند، باید دست كم تجربه‌ای یك ساله در پیاده كردن و مدیریت یك سیستم عامل تحت شبكه با 2000 كاربر و در 5 نقطه فیزیكی داشته باشد. علاوه بر آن، نامزد MCSE باید دست كم یك سال تجربه در زمینه پیاده كردن و مدیریت سیستم عامل روی رایانه شخصی و طراحی زیرساخت شبكه داشته باشند.
مدرك MCDBA :MCDBA مخفف عبارت Microsoft Certified Database Administrator به مدیران پایگاه داده‌های DATABASE) SQL) اختصاص دارد. كه به طراحی، پیاده سازی و مدیریت این كارگزار (Server) مشغولند. در حال حاضر، این مدرك روی SQL Server 2000 ارائه می‌شود.
مدرك MCT: دارندگان مدرك ( MCT (Microsoft Certified Trained استادانی هستند كه از سوی مایكروسافت، برای تدریس و آموزش دوره‌های مایكروسافت تاییده شده‌اند. برای دریافت این مدرك باید یكی از دیگر مدارك MCP را داشت.
مدرك MCAD :MCDA كه مخفف عبارت Microsoft Certified Application Developer می‌باشد. مدركی است برای كسانی كه از فناوری‌های مایكروسافت برای توسعه و نگهداری برنامه‌های كاربردی، برنامه‌های تحت وب و سرویس‌های داده ایاستفاده می‌كنند. افرادی كه به XML یا.NET تسلط دارند و از آنها برای ارائه برنامه‌های مختلف استفاده می‌كنند. در این گروه قرار می‌گیرند. كسانی كه برای دریافت این مدرك، نامزد می‌شوند باید یك یا 2سال تجربه در این زمینه داشته باشند. برنامه نویسان، تحلیلگران برنامه و تولیدكنندگان نرم‌افزار می‌توانند برای كسب این مدرك اقدام كنند.

مدرك MCSD: دارندگان مدرك (MCSD (Microsoft Certified Solution Develper افرادی هستند كه با فناوری‌ها، سیستم‌های عامل و معماری ویندوز، راهكارهای مناسبی را برای صاحبان صنایع و تجارت طراحی كرده و توسعه می‌دهند. دست كم یك تجربه 2ساله كاری برای خواستاران این مدرك لازم است. مهندسان نرم‌افزار. تحلیلگران و تولیدكنندگان برنامه‌های كاربردی و مشاوران فنی كسانی هستند كه داشتن این مدرك را به آنها توصیه می‌كنیم.

مدرك (MOS : MOS (Microsoft Office Specialist به كسانی داده می‌شود كه در كار با مجموعه نرم‌افزارهای Office یعنی Word,Excel, outlook,powerpoint, Access و MS project مهارت كافی داشته باشند. از آنجا كه مجموعه Office در بیش از 100كشور و با 18 زبان در اختیار كاربران قرار می‌گیرند. می‌توان آن را فراگیرترین مدرك مایكروسافت دانست. بد نیست بدانید كه ماهانه 32هزار نفر در سراسر دنیا این مدرك را دریافت می‌كنند.

مدرك Microsoft Office Specialist Master Instructor : این مدرك به كسانی داده می‌شود كه برای تدریس بخش‌های مختلف Office مهارت كافی داشته باشند. خواستاران این مدرك باید دست كم از 2 سال تجربه تدریس این نرم‌افزارها بهره مند باشند.
حال كه با مدارك مختلف مایكروسافت و كاربرد هریك آشنا شدیم. پرسش بعدی در ذهن ما جرقه می‌زند: چگونه می‌توانیم یك مدرك مایكروسافت دریافت كنیم؟ مایكروسافت، 6 مرحله و گاه برای شركت موفق در امتحان و كسب مدرك ذكر می‌كند:
Cisco Certified Network Professional
از سری مدارکی در سطح تخص در رابطه با مهارت فنی در نصب و تنظیمات و راه بری شبکه های Lan , Wan و نیز ارتباطات شبکه توسط سیستم شماره گیری تلفن برای شبکه های بزرگ بوده و نشانگر دانش و مهارت پیشرفته در زمینه شبکه میباشد ، با اخذ این مدرک یک متخصص شبکه دارای توانایی نصب و راه اندازی و عیب یابی شبکه های محلی و شبکه های وسیع ( WAN - LAN ) جهت مجموعه های بزرگ با تعداد 100 تا بیش از 500 نود میباشد.
مباحث این مدرک بر روی مواردی همچون امنیت ، شبکه های متمرکز ، کیفیت سرویس یا Quality Of Service _ QOS ، Virtual Private Network _ VPN و تکنولوژیهای Broadband تاکید دارد.
برای کسب مدرک CCNP شرکت در 4 دوره آموزشی و گذراندن موفقیت آمیز آزمونهای هر کدام از آنها الزامی است این دوره های عبارتنداز:
1- ساخت شبکه های عادی سیسکو (BSCI): در این دورها نحوه اتصال و استفاده ار روترهای سیسکو در شبکه های LAN & WAN برای سایتهای متوسط تا بزرگ آموزش داده میشود و مباحث جامعی در زمینه پروتکلهای ISIS - OSPF-EGP-BGP-EIGRP مطرح شده و داوطلبان با نوع پروتکل مسیر یابی بنام های State Link و DistanceVector آشنا میشوند. با اتمام این دوره داوطلب میتواند سرویس IOS مناسب یک روتر سیسکو را انتخاب و راه اندازی کند.
2- ساخت شبکه های چند لایه سیسکو (BCMSN): در این دوره نحوه ایجاد یک فضای شبکه بر اساس فناوری سوئیچینگ چند لایه در سرعت بالای اترنت به مدیران شبکه آموزش داده میشود. این دوره شامل مفاهیم مسیریابی و سوئیچینگ و فناوری های لایه دوم و سوم است. داوطلبان پس از طی این دوره قادر خواهند بود یک فضای سوئیچینگ چند لایه را بر پا ساخته و به کنترل ترافیک شبکه با استفاده از سیستم های احراز هویت لایه های مختلف بپردازند.
3- ساخت شبکه های راه دور (BCRAN): در این دوره داوطلب چگونگی پیکر بندی و عیب یابی شبکه هایی که در مکانهای دیگر ایجاد شده و از طریق تکنولوژی راه دور (Remote) با سایت مرکزی دسترسی دارند را فرا میگیرد . همچنین حالت عکس این عمل یعنی دسترسی راه دور به سایت مرکزی با مصرف کمترین پهنای باند نیز در این دوره مورد بحث قرار میگیرد .بطور کلی در BCRAN نوجه ویژه ای به شبکه های WAN بعمل آمده و نحوه پیکر بندی تجهیزات سیسکو و برقراری ارتباط بهینه بین سایت مرکزی و سایت شهیه ها و مسائل مربوط به کیفیت سرویس (QOS) در یک شبکه WAN تشریح میگردد. این دوره بخصوص برای مدیران شبکه هایی که مسئول اجرا و عیب یابی Backbone یک شبکه WAN هستند از اهمیت خاصی برخوردار است
4- پشتیبانی و رفع عیب شبکه (CIT): در این دوره داوطلب چگونگی عیب یابی کامپیوتر های سرویس گیرنده یا سرویس دهنده که تحت پروتکل های مختلف بهم متصل شده اند و از سوئیچها و روترهای سیسکو استفاده میکنند را فرا میگیرند. بنابراین با گذراندن دوره مذکور میتوان به تحلیل و شناسایی مشکلات در محیطهای Fast Ethernet - VLAN - Frame Relay - ICDN BRI & ... پرداخت و مشکلات پیچیده مربوط به سوئیچ ها و روترهای سیسکو را حل کرد.
یک متخصص دارای مدرک CCNP دارای مهارتهای زیر میباشد :
* توانایی استفاده از تکنولوژی جهت ساخت یک Routed Network Scalable
* ساخت شبکه با استفاده از سوئیچینگ چند لایه
* بهبود وضعیت ترافیک و کارایی شبکه و کاهش امکان خرابی آن جهت Lan ها ، Wan های Rout و سوئیچ شده و شبکه های Access Remote
* طراحی و راه اندازی اینترانتهای جهانی
* عیب یابی محیطهای شبکه اسفاده کننده از روترها و سوئیچهای سیسکو جهت Client Host ها و سرویس هاس Multi Protocol
ابتدا تصمیم بگیرید كدام مدرك برای شما مناسب است. در این تصمیم گیری، باید تجربه‌ها و مهارت‌های كاری خود را دخیل كنید و با توجه به شناختی كه از كاربرد هر یك از مدارك دارید تصمیم بگیرید.
تجربه كافی كاری كسب كنید. همانطور كه اشاره كردیم، مدارك MCDBA, MCSAو MCSE دست كم یك تجربه یك ساله و MCDA, MCSA و MCT یك تجربه 6 تا 12 ماهه كاری لازم دارند. پس عجله نكنید و به تمرین عملی بپردازید.
تجربه‌های خود را با دوره‌های آموزشی تكمیل كنید. دوره‌های آموزشی مختلف با استفاده از منابع معتبری همانند (MSDN (Microsoft Developer Network یا (MOC (Microsoft Officicial Curriculumبرگزار می‌شوند. گذراندن این دوره‌ها به كامل شدن تجربه‌های شما كمك می‌كند.
راهنمای آزمون را در سایت مایكروسافت مطالعه كنید.
در یك آزمون غیررسمی برای كنترل توانایی‌های خود شركت كنید.
برای شركت در امتحان شركت كنید.
رعایت این گام‌ها و مراحل، شما را در كسب مدرك مورد علاقه‌تان یاری می‌كند. اما به یاد داشته باشید كه هریك از این مراحل در شرایط مناسب می‌توانند نقش مثبتی در این روند داشته باشند. به طور مثال تكمیل تجربه‌ها با استفاده از دوره‌های آموزشی زمانی موفق است كه این دوره‌های آموزشی از سوی موسسات معتبر و استادانی كه از MCT برخوردارند، ارائه شوند. استادانی كه خود موفق به كسب این مدرك نشده‌اند، نمی‌توانند راهنمای خوبی برای شما به حساب آیند. انتخاب و شركت در آزمونی برای كنترل توانایی‌ها نیز در صورتی موفق و موثر است كه آزمون‌ها با پرسش‌های استاندارد و با توجه به نكات مدنظر مایكروسافت برگزار شوند. پس دقت كنید كه چه مدركی برای شما مفید است و دوره‌های آموزشی آن را كجا فرا می‌گیرد.